หุ้นจะฮาลาลได้ต้องผ่านการคัดกรอง 2 ด่าน ด่านแรกดูว่าธุรกิจทำอะไร ด่านที่สองดูว่าโครงสร้างการเงินสะอาดพอหรือไม่
ด่านที่ 1: Business Screening ธุรกิจต้องไม่เกี่ยวข้องกับสิ่งต้องห้าม
- รายได้จากดอกเบี้ย เช่น ธนาคารพาณิชย์ ธุรกิจสินเชื่อ และประกันแบบทั่วไป
- อบายมุข เช่น การพนัน ยาสูบ และแอลกอฮอล์
- บันเทิงที่ขัดหลักศาสนา เช่น สื่อและธุรกิจบันเทิงบางประเภท
- ผลิตภัณฑ์จากสุกร เช่น อาหารแปรรูปและฟาร์มสุกร
- อาวุธ เช่น ผู้ผลิตปืนและขีปนาวุธ
ด่านที่ 2: Financial Screening โครงสร้างการเงินต้องผ่านเกณฑ์
บริษัทส่วนใหญ่ในโลกยังต้องเกี่ยวข้องกับระบบการเงินแบบมีดอกเบี้ยอยู่บ้าง นักวิชาการจึงกำหนดสัดส่วนที่ยอมรับได้ หุ้นจะ ไม่ผ่าน หากเกินเกณฑ์ข้อใดข้อหนึ่ง
เกณฑ์ FTSE SET Shariah Index (ใช้กับหุ้นไทย)
| ตัวชี้วัด | ไม่ผ่านถ้าเกิน |
|---|---|
| หนี้สินที่มีดอกเบี้ย ต่อสินทรัพย์รวม | 33.33% |
| เงินสดและตราสารที่มีดอกเบี้ย ต่อสินทรัพย์รวม | 33.33% |
| ลูกหนี้และเงินสด ต่อสินทรัพย์รวม | 50% |
| รายได้ดอกเบี้ยและรายได้ที่ไม่ถูกหลัก ต่อรายได้รวม | 5% |
เกณฑ์ AAOIFI (มาตรฐานสากล)
| ตัวชี้วัด | ไม่ผ่านถ้าเกิน |
|---|---|
| รายได้ดอกเบี้ยและรายได้ที่ไม่ถูกหลัก ต่อรายได้รวม | 5% |
| หนี้สินและการลงทุนที่ให้ผลตอบแทนเป็นดอกเบี้ย | 30% |
ผลการคัดกรองมี 3 สถานะ
- ฮาลาล (Halal) ผ่านเกณฑ์ทั้งธุรกิจและการเงิน
- ไม่ฮาลาล (Not Halal) ธุรกิจหลักขัดหลัก หรือการเงินเกินเกณฑ์
- คลุมเครือ (Doubtful) ข้อมูลยังไม่ชัด หรือตัวเลขบางตัวต้องตรวจสอบเพิ่ม เลือกเลี่ยงไว้ก่อนจะสบายใจกว่า
นักลงทุนบางคนเพิ่มด่านที่ 3
นอกจากธุรกิจและการเงิน นักลงทุนจำนวนมากเลือกดู ด้านจริยธรรม (Ethical Screening) เพิ่มด้วย เช่น ดูคะแนนความรับผิดชอบต่อสังคมของบริษัทในแอปคัดกรองหุ้น เพื่อให้มั่นใจว่าเงินของเราไม่ได้ไปสนับสนุนสิ่งที่ขัดกับความเชื่อ
สถานะฮาลาลเปลี่ยนได้ตามงบการเงินของบริษัท ควรตรวจสอบซ้ำทุกไตรมาส หรือทุกครั้งที่งบใหม่ออก
เนื้อหานี้มีไว้เพื่อการศึกษา ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน สถานะฮาลาลของหุ้นและสภาวะตลาดเปลี่ยนแปลงได้ตลอดเวลา โปรดตรวจสอบข้อมูลล่าสุดก่อนตัดสินใจ
